पाठ · साहित्यकार भूपि शेरचन

साहित्यकार भूपि शेरचन

नेपालीविषय
१२ minअनुमानित समय
परिचय

साहित्यकार भूपि शेरचन जीवनी विधाको पाठ हो। नेपाली साहित्य क्षेत्रमा विशेष योगदान पुर्‍याएका भूपि शेरचनको जीवनीमा आधारित यो पाठ राष्ट्रिय जीवनी हो। समाज, राष्ट्र तथा मानव जातिका निम्ति विशिष्ट योगदान पुर्‍याउने व्यक्तिको व्यक्तित्वको विभिन्न पक्षमा प्रकाश पार्ने तथ्यमूलक सामग्रीको क्रमबद्ध तथा सुन्दर प्रस्तुति नै जीवनी हो।

यो पृष्ठमा भूपि शेरचनका तथ्य किन छैनन्

यी नोट्स शिक्षक निर्देशिकाबाट बनेका हुन्। निर्देशिकाले जीवनी कसरी पढाउने, कस्ता प्रश्न सोध्ने र कस्तो उत्तर लेख्ने भन्ने बताउँछ, तर भूपि शेरचनको जन्म मिति, कृति र पुरस्कारका तथ्य दिँदैन। ती तथ्य तपाईंको पाठ्यपुस्तकको पाठ ४ मा छन्। त्यसैले तल तथ्य होइन, ती तथ्य कसरी खोज्ने र कसरी लेख्ने भन्ने दिइएको छ। पाठ्यपुस्तक खोलेर तालिका भर्दै जानुहोस्, तपाईंको आफ्नै जीवनी नोट तयार हुनेछ।

जीवनीका अङ्ग

जुनसुकै जीवनी पढ्दा वा लेख्दा यी कुरा खोज्नुहोस्। पाठ्यपुस्तक पढ्दै दायाँ स्तम्भ भर्नुहोस्।

खोज्ने कुराभूपि शेरचनका सन्दर्भमा
पूरा नाम र जन्म (मिति, स्थान)-
परिवार र बाल्यकाल-
शिक्षा-
साहित्यमा प्रवेश कसरी भयो-
मुख्य कृति-
मान, सम्मान र उपाधि-
लेखनको विशेषता-
योगदान र प्रभाव-
जीवनी र आत्मकथा उही होइनन्

जीवनी अरूले लेखिदिएको जीवनकथा हो, त्यसैले यसमा उहाँ, उनी जस्ता शब्द आउँछन्। आत्मकथा आफैँले लेखेको जीवनकथा हो, त्यसैले त्यहाँ आउँछ। यो पाठ भूपि शेरचनले लेखेको होइन, भूपि शेरचनका बारेमा लेखिएको हो, त्यसैले यो जीवनी हो। परीक्षामा यी दुई शब्द साटिन्छन्, त्यसैले सर्वनाम हेरेर छुट्याउने बानी बसाल्नुहोस्।

पाठ पढेपछि उत्तर दिनुपर्ने प्रश्न

प्रश्नउत्तर कहाँ खोज्ने
भूपि शेरचनले प्राप्त गरेका मान, सम्मान र उपाधिहरू के के हुन्?पाठ्यपुस्तकको पछिल्लो भाग, जहाँ पुरस्कारको चर्चा हुन्छ
भूपि शेरचन कसरी नेपाली साहित्य जगत्मा सुपरिचित बने?साहित्यमा प्रवेश र मुख्य कृतिको भाग
भूपि शेरचनको जीवनीबाट के प्रेरणा पाइन्छ?यो तथ्यबाट होइन, तपाईंको आफ्नै विचारबाट लेख्नुपर्छ
तेस्रो प्रश्न फरक किसिमको छ

पहिला दुई प्रश्नको उत्तर पुस्तकमा छ, खोजे भेटिन्छ। तेस्रो प्रश्नको उत्तर पुस्तकमा छैन, र हुनु पनि हुँदैन। त्यो तपाईंले आफैँ सोचेर लेख्नुपर्ने प्रश्न हो। यस्ता प्रश्नलाई तार्किक प्रश्न भनिन्छ। उत्तर लेख्दा जीवनीका कुनै तथ्य समातेर त्यसबाट आफ्नो निष्कर्ष निकाल्नुहोस्, जस्तै कठिनाइ भए पनि लेखिरहे भन्ने तथ्यबाट लगनशीलताको प्रेरणा। तथ्य नछोई लेखिएको प्रेरणा खोक्रो हुन्छ।

सङ्क्षिप्त उत्तर लेख्ने संरचना

चरणके लेख्ने
प्रश्नमा सोधिएको कुरा दोहोर्‍याउँदै उत्तर सुरु गर्ने
पाठबाट तथ्य दिने, अनुमान नगर्ने
एक दुई वाक्यमा किन वा कसरी भन्ने खुलाउने
छोटो निष्कर्षले टुङ्ग्याउने
🔐

पूरा पाठ तपाईंकै लागि तयार छ

क्रियाकलाप, अभ्यास परीक्षा, प्रस्तुतीकरण र भिडियो हेर्न - र हरेक विषयमा आफ्नो प्रगति र आत्मविश्वास स्कोर ट्र्याक गर्न - निःशुल्क खाता बनाउनुहोस्।

श्रुतिसमभिन्नार्थी शब्द

सुन्दा उस्तै सुनिने तर अर्थ फरक फरक हुने शब्दलाई श्रुतिसमभिन्नार्थी शब्द भनिन्छ। नाम लामो छ तर अर्थ सजिलो छ: श्रुति भनेको सुनाइ, सम भनेको समान, र भिन्नार्थी भनेको फरक अर्थ भएको। अर्थात् सुनाइमा समान तर अर्थमा फरक।

🔐

यहाँ अरू १३ खण्ड छन् - सबै पढ्न लगइन गर्नुहोस्।

क्रियाकलाप १

जीवनीको तालिका भर्नुहोस्

कार्यपाठ्यपुस्तकको पाठ ४ खोलेर पाठ ट्याबमा दिइएको आठ हरफे तालिका भर्नुहोस्। हरेक हरफका लागि पुस्तकमा ठ्याक्कै कुन ठाउँबाट तथ्य पाउनुभयो, त्यो पनि छेउमा लेख्नुहोस्।
किन स्रोत लेख्नेतथ्य कहाँबाट आयो भनी लेख्ने बानीले दुई काम गर्छ। पहिलो, फेरि खोज्नुपर्दा सजिलो हुन्छ। दोस्रो, कुन कुरा पुस्तकबाट आयो र कुन आफ्नो अनुमान हो छुट्टिन्छ, र जीवनीमा यो भेद सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
🔐

यो क्रियाकलाप १ (जम्मा ६) को झलक हो - पूरै हेर्न लगइन गर्नुहोस्।

साहित्यकार भूपि शेरचन जीवनी विधाको पाठ हो। यो राष्ट्रिय जीवनी हो।

🔐

याद राख्नुपर्ने अरू ९ बुँदा छन् - बाँकी हेर्न लगइन गर्नुहोस्।

जीवनी भनेको के हो?
जीवनी र आत्मकथाबिचको फरक लेख्नुहोस्।
यो पाठलाई राष्ट्रिय जीवनी किन भनिएको हो?
जीवनी पढ्दा वा लेख्दा कुन कुन कुरा खोज्नुपर्छ?
श्रुतिसमभिन्नार्थी शब्द भनेको के हो? उदाहरण दिनुहोस्।
श्रुतिसमभिन्नार्थी शब्दले हिज्जेको महत्त्व कसरी देखाउँछन्?
पदसङ्गति भनेको के हो? उदाहरणसहित लेख्नुहोस्।
पदसङ्गति मिलेको छ कि छैन कसरी जाँच्ने?
दीर्घ ऊकार शब्दको कुन कुन ठाउँमा आउँछ? उदाहरण दिनुहोस्।
१०प्रशंसा गर्दा के कुरामा ध्यान दिनुपर्छ?

प्रश्न १ / १०

1साहित्यकार भूपि शेरचन कुन विधाको पाठ हो?
🔐

यस विषयको भिडियो हेर्न लगइन गर्नुहोस्।

स्लाइड १ / ४
पाठ ४ · जीवनी

साहित्यकार भूपि शेरचन

राष्ट्रिय जीवनी · नेपाली, कक्षा ७

विशिष्ट योगदान पुर्‍याउने व्यक्तिको व्यक्तित्वका विभिन्न पक्षमा प्रकाश पार्ने तथ्यमूलक सामग्रीको क्रमबद्ध तथा सुन्दर प्रस्तुति नै जीवनी हो।

जीवनी र आत्मकथा

👤 जीवनी
अरूले लेखिदिएको जीवनकथा
उहाँ, उनी जस्ता सर्वनाम
लेखकले बाहिरबाट हेरेको
VS
🪞 आत्मकथा
आफैँले लेखेको आफ्नै जीवनकथा
म भन्ने सर्वनाम
भित्रबाट, आफ्नै अनुभवबाट

🔐

8 more slides are waiting

Create a free account to watch the full presentation.

Create free account Sign in

प्रस्तोता नोट: पाठ सुरु गर्नुअघि एउटा खेल खेल्नुहोस्। भन्नुहोस्, म तपाईंको बारेमा तिन वाक्य लेख्छु र तपाईंले आफ्नै बारेमा तिन वाक्य लेख्नुहोस्। दुई जनालाई पालैपालो गर्न लगाउनुहोस्। अनि सोध्नुहोस्, यी दुई लेखाइमा के फरक भयो? कसैले भन्छन्, एउटामा म आयो, अर्कोमा उनी। ठिक। त्यही फरक नै आत्मकथा र जीवनीको फरक हो। अनि विधा चिनाउनुहोस्: यो पाठ भूपि शेरचनले लेखेको होइन, उहाँका बारेमा लेखिएको हो, त्यसैले जीवनी हो। यो सानो कुरा जस्तो लाग्छ तर परीक्षामा यहीँ अङ्क गुम्छ।