सिर्जनाका कोपिला साहित्यकार झमक घिमिरेद्वारा लिखित आत्मपरक निबन्ध हो। आत्मपरक निबन्ध भनेको लेखकले आफ्नै जीवन, अनुभव र भावनाका आधारमा लेख्ने निबन्ध हो। यसमा झमक घिमिरेले आफूभित्रको सिर्जना कसरी बिस्तारै उम्रँदै गयो भन्ने कुरा आफ्नै जीवनकथाबाट देखाएकी छन्।
कोपिला भनेको फूल फुल्नुअघिको अवस्था हो, अर्थात् फुल्न लागेको तर नफुलेको। लेखिकाले आफ्ना सुरुका सिर्जनालाई कोपिला भनेकी छन्। यसले दुई कुरा जनाउँछ। पहिलो, सिर्जना एकैचोटि तयार हुँदैन, बिस्तारै उम्रन्छ। दोस्रो, कोपिलाभित्र फूल पहिले नै छ, देखिएको मात्र छैन। पूरै निबन्ध यही बिस्तारै उम्रने प्रक्रियाको कथा हो।
निबन्धको सार
| क्रम | कुरा |
|---|---|
| १ | सिर्जनाका कोपिला निबन्धकी निबन्धकार झमक घिमिरे २०३७ सालमा जन्मेकी |
| २ | यो निबन्धकारको आफ्नै जीवनकहानीमा आधारित निबन्ध |
| ३ | जन्मँदै अपाङ्ग भएर जन्मेकी हुनाले बाल्यकाल अत्यन्तै कष्टकर रहेको |
| ४ | औपचारिक रूपमा विद्यालयमा भर्ना भएर पढ्न नपाए तापनि आफ्नै सत्प्रयासमा स्वाध्यायमार्फत पढ्न लेख्न सक्ने भएकी |
| ५ | विस्तारै स्वाध्यायमार्फत साहित्यिक कृति लेखनतर्फ लागेकी |
| ६ | लेखनले घिमिरेको जीवनमा नयाँ पालुवा दिएको |
| ७ | उनका सिर्जनाले विस्तारै मलजल पाउन थालेका |
| ८ | विभिन्न साहित्यकार र शुभचिन्तकले भेटेर हौसला प्रदान गरेका |
| ९ | उनका सिर्जना विस्तारै बिउका रूपमा उम्रिन थालेका |
| १० | कविता, लघुकथा, डायरी, निबन्ध, आत्मकथालगायतका साहित्यिक कृति लेखन |
भावविस्तार नमुना
सिर्जनाका कोपिला निबन्धको प्रस्तुत अंशमा सिर्जना जन्मन समयको लामो अवधि लाग्ने कुरा व्यक्त भएको छ। निबन्धकारको आफ्नै जीवनकहानीमा आधारित निबन्धको यस अंशमा झमक घिमिरे समयको लामो सङ्घर्षपश्चात् सिर्जनामा लागेको कुरा उठान भएको छ। झमक घिमिरे जन्मँदै शारीरिक अपाङ्ग थिइन्। अपाङ्गताकै कारण यिनको बाल्यकाल अत्यन्तै कष्टकर रह्यो। यिनले औपचारिक रूपमा विद्यालयमा भर्ना भएर पढ्न त पाइनन् तापनि आफ्नै सत्प्रयासमा स्वाध्यायमार्फत पढ्न लेख्न सक्ने भएपछि यिनी साहित्यिक कृतिहरू अध्ययन गर्थिन्। तिनै कृतिको अध्ययनले यिनको ध्यानलाई लेखनतर्फ मोडिदियो।
लेख्ने अभ्यास बढ्दै गएपछि यिनका सिर्जनाले विस्तारै मलजल पाउन थाले। विभिन्न साहित्यकार र शुभचिन्तकले भेटेर हौसला प्रदान गरे। यसरी यिनका सिर्जना विस्तारै बिउका रूपमा उम्रिन थाले। कविता, लघुकथा, डायरी, निबन्ध, आत्मकथालगायतका साहित्यिक कृति लेखेर यिनी नेपाली साहित्यमा स्थापित भइन्। यसबाट के बुझिन्छ भने सिर्जना एकैचोटि तयार हुँदैन, यसलाई समय, अभ्यास र हौसला तिनै चाहिन्छ।
यो निबन्ध पढ्दा धेरैले एउटै कुरा मात्र देख्छन्: अपाङ्गता भए पनि लेख्न सकिन्। तर निबन्धले भनेको कुरा त्योभन्दा फराकिलो छ। ध्यान दिनुहोस्, यहाँ तिन कुरा सँगै काम गरेका छन्: स्वाध्याय अर्थात् आफ्नै प्रयासमा पढ्नु, अभ्यास अर्थात् लेख्दै जानु, र हौसला अर्थात् अरूले भेटेर उत्साह दिनु। तेस्रो कुरा प्रायः छुट्छ। कसैले हौसला नदिएको भए कोपिला फुल्न सक्दैनथ्यो। यसैले यो निबन्ध एक जनाको सङ्घर्षको कथा मात्र होइन, साथ दिनुको महत्त्वको कथा पनि हो।
सङ्क्षिप्त उत्तरको नमुना
| प्रश्न | उत्तर |
|---|---|
| किताब पढ्दा निबन्धकारको मनमा कस्ता विचार उत्पन्न हुन्थे? | किताब पढ्दा निबन्धकारको मनमा आफूले पढेका कथा, कविताका पात्र जस्तै अलग पात्र खोजेर तिनका बारेमा लेख्न, जान्न चाहने विचार उत्पन्न हुन्थे। |
माथिको नमुना उत्तर हेर्नुहोस्, यसले प्रश्नकै शब्द दोहोर्याएर सुरु गरेको छ: किताब पढ्दा निबन्धकारको मनमा। यसले परीक्षकलाई तपाईंले प्रश्न बुझ्नुभयो भन्ने देखाउँछ। अनि पूरा वाक्यमा उत्तर दिइएको छ, टुक्रामा होइन। यी दुई बानी बसाल्नुहोस्, यिनले हरेक विषयमा अङ्क बढाउँछन्।
पूरा पाठ तपाईंकै लागि तयार छ
क्रियाकलाप, अभ्यास परीक्षा, प्रस्तुतीकरण र भिडियो हेर्न - र हरेक विषयमा आफ्नो प्रगति र आत्मविश्वास स्कोर ट्र्याक गर्न - निःशुल्क खाता बनाउनुहोस्।
लघुतावाची शब्द
सानो वा प्यारो भाव जनाउने शब्दलाई लघुतावाची शब्द भनिन्छ। यसमा मूल शब्दमा केही थपिएर सानो वा माया जनाउने अर्थ आउँछ।
यहाँ अरू १३ खण्ड छन् - सबै पढ्न लगइन गर्नुहोस्।
यो क्रियाकलाप १ (जम्मा ६) को झलक हो - पूरै हेर्न लगइन गर्नुहोस्।
सिर्जनाका कोपिला साहित्यकार झमक घिमिरेद्वारा लिखित आत्मपरक निबन्ध हो।
याद राख्नुपर्ने अरू ९ बुँदा छन् - बाँकी हेर्न लगइन गर्नुहोस्।
प्रश्न १ / १०
यस विषयको भिडियो हेर्न लगइन गर्नुहोस्।