पाठ ११ · अबोध

अबोध

नेपालीविषय
१२ minअनुमानित समय
परिचय

कथाकार किशोर पहाडीद्वारा लिखित अबोध बाल मनोविज्ञानमा आधारित कथा हो। बाल मनोविज्ञानमा आधारित कथा भनेको बालबालिकाको मन कसरी काम गर्छ, उनीहरूले संसारलाई कसरी बुझ्छन् भन्ने कुरामा केन्द्रित कथा हो। यसमा उमा नाम गरेकी बालिकाको एउटा सानो इच्छा र त्यो पूरा नहुँदाको मनोदशा देखाइएको छ।

शीर्षकको अर्थ

अबोध भनेको नबुझ्ने, भोलो, मासुम। यहाँ उपसर्गले नकारात्मक अर्थ दिन्छ र बोध भनेको बुझाइ हो, त्यसैले अबोध भनेको नबुझेको। तर यो शब्द अपमानका लागि प्रयोग गरिएको होइन। बालबालिकाले ठुला मान्छेका बाध्यता बुझ्दैनन्, र त्यो उनीहरूको दोष होइन। शीर्षकमै कथाको करुणा लुकेको छ।

कथाका पात्र

पात्रभूमिका
उमाकथाकी प्रमुख पात्र। टेलिभिजनमा आइसक्रिमको विज्ञापन देखेर आइसक्रिम खाने रहर जाग्ने बालिका
उदयसमयमा घर आउन नसक्ने पात्र, जसको प्रतीक्षामा उमाको रहर अधुरै रहन्छ
तेस्रो पात्रपाठमा जम्मा तिन जना मुख्य पात्र छन्

कथाको मुख्य कुरा

घटनाके देखाउँछ
टेलिभिजनमा आइसक्रिमको विज्ञापन आउनुविज्ञापनले बालमनमा कसरी इच्छा जगाउँछ
उमालाई आइसक्रिम खाने रहर जाग्नुबालबालिकाको इच्छा तुरुन्तै र तीव्र हुन्छ
उदय समयमा घर आउन नसक्नुठुला मान्छेका आफ्नै बाध्यता हुन्छन्
उमाको रहर पूरा नहुनुदुई पक्ष दुवै ठिक छन्, तर एउटाले अर्कोलाई बुझ्दैन
यो कथामा खलनायक छैन

कथा पढ्दा दोष कसलाई दिने भनी नखोज्नुहोस्, किनभने यहाँ कोही खराब छैन। उमाको रहर स्वाभाविक छ, कुनै बच्चालाई विज्ञापन देखेपछि त्यो कुरा मन पर्नु सामान्य हो। उदयको ढिलाइ पनि सायद बाध्यता नै हो। समस्या कसैको खराबीमा होइन, एउटाले अर्कोको अवस्था नबुझ्नुमा छ। बालक ठुलाका बाध्यता बुझ्दैनन्, र ठुलाहरूले बालमनको तीव्रता बिर्सन्छन्। कथाको नाम अबोध यसैले राखिएको हो, र त्यो नाम बालिकालाई मात्र लाग्दैन।

बाल मनोविज्ञान भनेको के हो

बालबालिकाको मन ठुला मान्छेको भन्दा फरक ढङ्गले काम गर्छ। तिन कुरा फरक हुन्छन्। पहिलो, समयको अनुभूति: बालकका लागि एक घण्टा निकै लामो हुन्छ। दोस्रो, इच्छाको तीव्रता: जुन कुरा मन पर्‍यो, त्यो अहिल्यै चाहिन्छ। तेस्रो, कारणको बुझाइ: ढिलो किन भयो भन्ने कारण उनीहरूलाई महत्त्वपूर्ण लाग्दैन। यी तिनै कुरा थाहा भएपछि मात्र यो कथा साँच्चै बुझिन्छ।

पूरै कथा पाठ्यपुस्तकमा

यी नोट्स शिक्षक निर्देशिकाबाट बनेका हुन्, त्यसैले यहाँ कथाका मुख्य पात्र, घटना र भाव मात्र छन्। पूरै कथा तपाईंको पाठ्यपुस्तकको पाठ ११ मा पढ्नुहोस्, अनि माथिका तालिकासँग मिलाएर हेर्नुहोस्।

🔐

पूरा पाठ तपाईंकै लागि तयार छ

क्रियाकलाप, अभ्यास परीक्षा, प्रस्तुतीकरण र भिडियो हेर्न - र हरेक विषयमा आफ्नो प्रगति र आत्मविश्वास स्कोर ट्र्याक गर्न - निःशुल्क खाता बनाउनुहोस्।

पर्यायवाची शब्द

शब्दपर्यायवाची
रहरइच्छा, चाहना, अभिलाषा
बालकबच्चा, नानी, शिशु
घरगृह, निवास, बास
समयवेला, काल, अवधि
मनचित्त, हृदय, अन्तर
🔐

यहाँ अरू १६ खण्ड छन् - सबै पढ्न लगइन गर्नुहोस्।

क्रियाकलाप १

एक वाक्यमा उत्तर

विधिपाठ पढेर तलका प्रश्नको एक वाक्यमा उत्तर दिनुहोस्। उत्तर पूरा वाक्यमा हुनुपर्छ।
प्रश्नउत्तर
पाठमा कति जना पात्र छन्?पाठमा ३ जना मुख्य पात्र छन्।
टेलिभिजनमा केको विज्ञापन आएको थियो?टेलिभिजनमा आइसक्रिमको विज्ञापन आएको थियो।
कथाकी प्रमुख पात्र को हुन्?-
उमाको आइसक्रिम खाने रहर किन पूरा भएन?-
उदय किन समयमा घर आउन सकेनन्?-
🔐

यो क्रियाकलाप १ (जम्मा ६) को झलक हो - पूरै हेर्न लगइन गर्नुहोस्।

अबोध कथाकार किशोर पहाडीद्वारा लिखित, बाल मनोविज्ञानमा आधारित कथा हो।

🔐

याद राख्नुपर्ने अरू ९ बुँदा छन् - बाँकी हेर्न लगइन गर्नुहोस्।

अबोध कथाका लेखक को हुन्? यो कस्तो कथा हो?
अबोध शब्दको अर्थ के हो? कथाको शीर्षक यही किन राखियो होला?
पाठमा कति जना पात्र छन्? प्रमुख पात्र को हुन्?
टेलिभिजनमा केको विज्ञापन आएको थियो? त्यसले के गर्‍यो?
यस कथामा दोष कसको हो? तर्कसहित लेख्नुहोस्।
बाल मनोविज्ञान भनेको के हो? यो कथा बुझ्न यो किन आवश्यक छ?
अनुकरणात्मक शब्द भनेको के हो? उदाहरण दिनुहोस्।
वाक्य परिवर्तन गर्दा के कुरामा ध्यान दिनुपर्छ?
हलन्त र अजन्त भनेको के हो? उदाहरण दिनुहोस्।
१०उत्सुकता भनेको के हो? यो जिज्ञासाभन्दा कसरी फरक छ?

प्रश्न १ / १०

1अबोध कथाका लेखक को हुन्?
🔐

यस विषयको भिडियो हेर्न लगइन गर्नुहोस्।

स्लाइड १ / ४
पाठ ११ · कथा

अबोध

किशोर पहाडी · बाल मनोविज्ञानमा आधारित कथा · नेपाली, कक्षा ७

अबोध भनेको नबुझ्ने। तर यो नाम बालिकालाई मात्र लाग्दैन।

🔐

8 more slides are waiting

Create a free account to watch the full presentation.

Create free account Sign in

प्रस्तोता नोट: कक्षा एउटा प्रश्नबाट सुरु गर्नुहोस्: तपाईंले सानो हुँदा कुनै कुरा माग्नुभयो र पाइनँ भन्ने कहिल्यै भएको छ? धेरै हात उठ्छन्। दुई जनालाई भन्न लगाउनुहोस्, तर बाध्य नपार्नुहोस्। अनि सोध्नुहोस्, त्यति बेला तपाईंलाई कस्तो लागेको थियो? र अहिले सम्झँदा कस्तो लाग्छ? यी दुई जवाफ प्रायः फरक हुन्छन्, र त्यही यो कथाको केन्द्र हो। भन्नुहोस्, आजको कथा ठ्याक्कै त्यस्तै एउटा दिनको हो। शीर्षक अबोध भन्ने शब्दको अर्थ अहिले नखोल्नुहोस्, पाठको बिचमा खोल्दा राम्रो हुन्छ।